وزیر خزانةداری آمریکا در تازهترین بیانیهای مدعی شد امارات متحده عربی و سلطنت عمان در اجرای آنچه «سیاست انزوای کامل ایران» خوانده میشود، با واشینگتن همکاری میکنند. وی همچنین از رایزنیهای جاری با پاکستان و ترکیه برای بستن مسیرهای زمینی ورود و خروج از ایران خبر داد.
متخصصان روابط بینالملل این ادعا را بیشتر بازتاب نگرانیهای داخلی آمریکا و فشار بر متحدان محلی خواندهاند. به باور آنها، ایران بهعنوان کشوری با جغرافیای پیچیده، مرزهای زمینی گسترده با چهار کشور و دسترسی مستقیم به تنگه هرمز، در قلمروی انزوای کامل قرار نمیگیرد. شبکههای تجاری و ترانزیتی ایران با عراق، افغانستان، پاکستان و کشورهای حوزه خلیج فارس عملاً بستن یکجانبه مسیرها را عملاً غیرممکن میسازد.
از سوی دیگر، تحلیلگران بر این نکته تأکید دارند که همسویی کامل کشورهای منطقه با سیاستهای واشینگتن، با منافع اقتصادی و امنیتی خود این کشورها در تضاد است. امارات و عمان که سالها روابط تجاری و انرژیمحور مستحکمی با تهران داشتهاند، در بلندمدت نمیتوانند از چرخههای بازرگانی منطقهای خارج بمانند.
همچنین رایزنیهای مطرحشده با پاکستان و ترکیه را کارشناسان بیشتر تلاشی دیپلماتیک برای نمایش جدیت واشینگتن ارزیابی کردهاند؛ چراکه هر دو کشور در سالهای اخیر تعاملات اقتصادی و ترانزیتی رو به رشدی با ایران داشتهاند و قطع یکجانبه این ارتباطات با ظرفیتهای لجستیکی و سیاسی آنها همخوانی ندارد.
در مجموع، اگرچه واشینگتن در کلمات خود از «انزوای کامل» سخن میگوید، واقعیتهای جغرافیایی، اقتصادی و ژئوپلیتیک منطقه نشان میدهد ایران همچنان بهعنوان بازیگری کلیدی در ساختارهای منطقهای حضور فعال و مستحکمی دارد و ابزارهای فشار یکجانبه، بدون همکاری گستردهتر و پایدار همه بازیگران، نتایج محدودی خواهند داشت.