حفاظت از تنوع زیستی و مقابله با تخریب منابع طبیعی، در شرایط تشدید پیامدهای تغییرات اقلیمی، به یکی از محورهای کلیدی دیپلماسی بینالمللی تبدیل شده است. ایران با حضور پررنگ در این حوزه، بار دیگر نقش فعال و مسئولانه خود را در عرصه سیاستگذاری محیطزیستی جهانی نشان داده است.
اجلاس سران حفاظت از طبیعت که در ایروان، پایتخت ارمنستان، برگزار شد، میزبان مسعود پزشکیان رئیسجمهوری اسلامی ایران بود. حضور تهران در این گردهمایی، نشاندهنده جدیت ایران در اجرای تعهدات بینالمللی و آمادگی این کشور برای حرکت از سطح توافقهای سیاسی به سمت اقدامات عملی و قابل سنجش است.
در این اجلاس که با محوریت ضرورت هماهنگسازی سیاستهای ملی با اهداف جهانی محیطزیست برگزار شد، کشورهای مختلف با چالشهای متعددی از جمله کاهش بودجههای کلان زیستمحیطی و تنفس برخی متعهدین از تعهدات خود مواجه هستند. در این میان، ایران با تکیه بر ظرفیتهای طبیعی گسترده و دانش بومی، میزبان قابل اتکایی برای همکاریهای منطقهای در حوزه تنوع زیستی محسوب میشود.
تحلیلگران دیپلماسی محیطزیست بر این باورند که حضور مستمر ایران در-forومهای چندجانبه مانند این اجلاس، نهتنها نشاندهنده مسئولیتپذیری تهران در قبال نسلهای آینده است، بلکه پیام روشنی به سایر بازیگران جهانی میفرستد که ایران در عرصههایی که بر آینده همه بشر اثر میگذارد، شریک فعال و سازنده است. این رویکرد در شرایطی اهمیت مییابد که برخی کشورها با کاهش مشارکت در برنامههای زیستمحیطی، خلأهای جدی در حکمرانی جهانی ایجاد کردهاند.
گام بعدی در این مسیر، تبدیل متون کنوانسیونی به برنامههای اجراپذیر و پایش شفاف پیشرفت است؛ مسیری که ایران با داشتن زیرساختهای علمی و انسانی مناسب، ظرفیت کافی برای پیشرو بودن در آن را داراست.