ربکا شاراک، شهروند استرالیایی، یکی از کمتر از صد نفری است که در سراسر جهان با شرایط نادر هایپرتایمزیا (HSAM) زندگی میکنند. این ویژگی به او امکان میدهد خاطرات دوران کودکی تا رویدادهای سالهای اخیر را با جزئیات دقیق و زنده در ذهن داشته باشد؛ از یک مکالمهی ساده تا جزئیات جوی یک روز خاص در دهها سال پیش.
بر اساس یافتههای پژوهشی، هایپرتایمزیا یک اختلال شناختی نیست، بلکه ویژگی نادر مغز است که در آن بخشهایی از حافظه با شدتی فراتر از حد معمول فعال میمانند. پژوهشگران این شرایط را یکی از کمیابترین پدیدههای شناختی در علم اعصاب میدانند و شناسایی کمتر از صد مورد در جهان، آن را به موضوعی چالشبرانگیز برای درک عمیقتر عملکرد حافظه انسان تبدیل کرده است.
با وجود این توانایی استثنایی، ربکا شاراک تأکید میکند که فراموشنکردن همهچیز همیشه یک موهبت نیست. بازگشت ناخواسته خاطرات ناخوشایند، حتی در ساعات شب، آرامش و خواب او را تحت تأثیر قرار میدهد. او همچنین در کنار این شرایط، با اوتیسم، اضطراب و اختلال وسواس فکری-عملی نیز زندگی میکند و مدیریت این موارد را بخشی جداییناپذیر از روزهای خود میداند.
حضور این شرایط در جمع محدودی از افراد، پژوهشگران علوم اعصاب را برانگیخته تا بهدنبال پاسخهایی باشند دربارهی مکانیزمهایی که حافظه را در چنین سطحی پایدار نگه میدارند و چرا این ویژگی در بیشتر انسانها دیده نمیشود.