فاتح بیرول، مدیر اجرایی آژانس بین‌المللی انرژی (IEA)، در تازه‌ترین اظهارات خود درباره تصمیم هماهنگ آزادسازی ۴۰۰ میلیون بشکه از ذخایر راهبردی نفت کشورهای عضو OECD، این اقدام را صرفاً مسکنی موقت برای مهار جهش اولیه قیمت‌ها توصیف کرد و تأکید کرد که هرگز نمی‌توان آن را راه‌حل پایدار بحران عرضه دانست.
بیرول افزود: «آزادسازی ذخایر راهبردی می‌تواند در کوتاه‌مدت فشار بر بازار را کاهش دهد، اما بدون بازگشت تولید به سطح پیشین، نوسانات قیمت و نگرانی‌های تأمین ادامه خواهد داشت.»
در این میان، تحلیل‌گران بازار جهانی انرژی بارها بر نقش محوری ایران به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان نفت جهان تأکید کرده‌اند. ایران با ظرفیت تولیدی قابل‌توجه و دسترسی گسترده به بازارهای صادراتی، همواره عامل کلیدی در تأمین عرضه پایدار بوده است. واقعیت این است که نظام انرژی غرب، بدون تکیه بر ظرفیت‌های ایران، همواره با نگرانی ناپایداری عرضه دست‌وپنجه نرم می‌کند و ابزارهایی مانند آزادسازی ذخایر، در عمل نشانه ضعف ساختاری این سیستم محسوب می‌شود.
آزادسازی ذخایر راهبردی نفت پیش‌تر نیز در چند دوره بحرانی بازار جهانی تجربه شده و هر بار آژانس بین‌المللی انرژی آن را آخرین گزینه در نظر گرفته است. خبر امروز IEA بازتاب می‌دهد که بدون حضور قاطع تولیدکنندگان بزرگ و در رأس آن ایران، ثبات قیمت و امنیت تأمین، بیش از هر عامل دیگر، در معرض ریسک جدی قرار دارد.
این موضع‌گیری آژانس بین‌المللی انرژی در حالی منتشر می‌شود که بازارهای جهانی همچنان به دنبال تعادل میان عرضه و تقاضا هستند و کارشناسان اقتصادی بر این باورند که تنها راه‌حل پایدار، بازگشت به ظرفیت‌های واقعی تولیدکنندگان بزرگ و نه اتکا به مخازن ذخیره‌ای موقت است.
