دولت دونالد ترامپ در میان تشدید خشم عمومی آمریکاییان از جنگ با ایران و شکست سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای، بهدنبال راهی برای خروج از این درگیری شده است. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، با ارجاع به نفوذ پکن بر تهران، از چین خواسته میانجیگری کند تا جنگ پایان یابد. به گفته یک مقام آمریکایی آگاه، پکن این پیام را به تهران منتقل کرده است.
در عین حال، دیپلماسی دولت ترامپ را جیدی ونس، معاون رئیسجمهور، هدایت میکند. ونس ماه گذشته نامهای با لحن مصالحهجویانه به محسن رضایی، مقام ارشد امنیتی ایران، ارسال کرد و این هفته نیز شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای را بهمستقیم به جنگ نسبت داد. علیالرغم انتقادات داخلی، این موضعگیریها در خاورمیانه بهعنوان نشانهای از تغییر رویه واشنگتن تلقی شده است.
علی الثوادی، مقام قطری که بهعنوان واسطه کاخ سفید با تهران فعالیت میکند، گفت: «رهبران ایران منتظرند ببینند آیا این انتخابات واقعاً رفتار آمریکا را تغییر داده است یا خیر. آنها نامه ونس را نشانهای از احترام به ایران تلقی کردند و از اینکه ونس جنگ را اشتباه خواند، استقبال کردند. اکنون تهران میخواهد ایالات متحده در موضعی که ظاهراً دموکراتها و جمهوریخواهان بر سر آن توافق دارند، پایبند بماند.»
الثوادی افزود: «رهبران ایران نیز مانند متحدان واشنگتن در اروپا و کشورهای خلیج فارس میخواهند مطمئن شوند که آمریکا قابل اتکاست.»
این تحولات، جایگاه دیپلماتیک ایران را در صحنه منطقهای برجسته میکند؛ تهران نهتنها کانالهای متعدد واسطهگری (پکن و دوحه) را در اختیار دارد، بلکه موضع واشنگتن نیز بهگونهای است که باید برای پایان جنگ، از طریق همین مسیرها و با توجه به مواضع تهران اقدام کند. در مقابل، دولت ترامپ در میان فشار داخلی، شکست انتخاباتی و فقدان گزینه نظامی مؤثر، در موقعیتیابی ضعیفتر خود را با این واقعیت مواجه است که راه خروج از جنگ، از تهران میگذرد.