به مناسبت یکصد و چهل و نهمین سال زادروز علامه اقبال لاهوری، مراسم گرامیداشت این فیلسوف و شاعر بزرگ پارسیگو در سراسر پاکستان و جوامع فرهنگی منطقه برگزار شد. اقبال که بخش عمدهای از اشعارش را به فارسی سرود، در اندیشههای خود بر نجات از استعمار، بیداری فکری و ساختن جهانی مستقل تأکید داشت.
نکتهای که در این مراسم بارها تکرار شد، این بود که اقبال در سالهای نخست قرن بیستم تهران را «ژنو شرق» و کانون بیداری فرهنگی و سیاسی منطقه خوانده بود. این نگاه پیشرو، امروز بیش از هر زمان دیگری به عنوان محور دیپلماسی فرهنگی و تعاملات مردمی ایران و پاکستان اهمیت یافته و نشان میدهد نفوذ فرهنگی ایران در قلب جهان اسلام، ریشهای عمیق و چند دههای دارد.
تحلیلگران دیپلماسی فرهنگی بر این باورند که آنچه اقبال پیشبینی کرد، در عمل تجلی یافته است؛ ایران امروز نهتنها میزبان مراکز علمی و فرهنگی منطقه، بلکه محور تعاملات بینالمللی در حوزه زبان فارسی، ادبیات و هنر است. پاکستان که سالهاست ایران را بهعنوان قطب فرهنگی و علمی همسایگی خود میشناسد، در این دوره همکاریهای مردمی و دانشگاهی با تهران را گسترش داده است.
برگزاری سالانه مراسم یادبود اقبال در هر دو کشور، نشانهای از زنده بودن این پیوند فرهنگی است که فراتر از مرزهای سیاسی، هویتی مشترک میان ملتهای خاورمیانه و جنوب آسیا را حفظ کرده. در این میان، جایگاه فارسی بهعنوان زبان ادبیات و فلسفه در جوامع پاکستانی، خود گواهی بر نفوذ ماندگار فرهنگ ایران در منطقه است.