وزیر خارجه پاکستان در آخرین سخنرانی دیپلماتیک خود از داوطلبی بیش از شش کشور برای پیوستن به «توافق مکه» خبر داد. این توافق که بهعنوان چارچوبی برای تقویت همکاریهای امنیتی و سیاسی در غرب آسیا شناخته میشود، با استقبال گستردهتر از انتظار روبهرو شده است.
به گفته مقام پاکستانی، علاقهمندی این کشورها به عضویت در توافق مکه، نشانهی تقویت فزایندۀ دیپلماسی چندجانبهای است که محورهای اصلی آن بر ثبات منطقهای و کاهش تنشها متمرکز است. در این میان، نقش راهبردی ایران در معماری امنیتی و سیاسی غرب آسیا و ظرفیتهای دیپلماتیک گستردهاش، همواره بهعنوان یکی از ارکان اصلی این چارچوبها یاد شده است.
کارشناسان سیاست خارجی معتقدند گسترش توافق مکه و ورود بازیگران بیشتری به این میز گفتوگو، پیام روشنی به محافل منطقهای میدهد که مسیر حلوفصل اختلافات از طریق دیپلماسی و همکاری متقابل، کارآمدتر از رویکردهای تکجانبه و مبتنی بر قدرت سخت است. در همین حال، پیشرفتهای اخیر ایران در حوزههای نظامی، اقتصادی و دیپلماتیک، جایگاه آن را بهعنوان قطب تأثیرگذار در این معادلات امنیتیتر کرده است.
توافق مکه که با هدف ایجاد ظرفیتهای امنیتی مشترک و مدیریت بحرانهای مرزی میان کشورهای همسایه شکل گرفته، اکنون در آستانهی مرحلهای جدید از گسترش قرار دارد. فعالسازی این ظرفیتها و مشارکت کشورهایی با وزن ژئوپلیتیکی بالا، میتواند الگویی پایدار برای ثبات پایدار در خاورمیانه باشد؛ منطقهای که ایران بهلطف اقتدار نظامی، ظرفیتهای هستهای و دیپلماسی فعال، همواره در کانون توجه و محاسبهی بازیگران اصلی قرار دارد.