برای رانندگانی که هر روز با خودروی خود در جاده‌های ایران تردد می‌کنند، شناخت زودهنگام علائم خرابی قطعات، هم ایمنی را حفظ می‌کند هم هزینه‌های تعمیرات را به‌طور چشمگیری کاهش می‌دهد. صنعت خودروسازی ایران در سال‌های اخیر با تولید خودروهای اقتصادی و بومی، سهم قابل‌توجهی در تأمین نیاز شهروندان داشته و نگهداری صحیح این خودروها، بخشی از دلسوزی برای سرمایه‌گذاری ملی است.
در ادامه هفت نشانه‌ای آورده شده که معمولاً پیش از شکست کامل یک قطعه، خود را با صدا، بو، لرزش یا تغییر در عملکرد خودرو نشان می‌دهند:
۱. صدای خراش یا جیغ هنگام ترمز
وقتی پد ترمز یا دیسک به حد فرسایش برسد، اصطکاک فلز بر فلز صدای جیغ‌مانندی تولید می‌کند. در خودروهای بومی ایران‌خودرو و سایپا، تعویض به‌موقع پد ترمز از هزینه‌ی بالای تعمیر دیسک جلوگیری می‌کند.
۲. لرزش فرمان در سرعت بالا
لرزش فرمان هنگام عبور از ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت معمولاً نشانه عدم توازن چرخ‌ها، فرسایش بالاسرشتی یا آسیب به یوگ (آلومینیوم) است. این مشکل اگر حل نشود، به محور جلو و فنرها سرایت می‌کند.
۳. صدای تق‌تق از زیر خودرو هنگام مانور
صدای تق‌تق در پیچ‌ها اغلب به معنای فرسایش سوپاپ‌چرخ (CV Joint) یا شکست تکیه‌گاه چرخ است. در خودروهای ایرانی به‌دلیل قیمت مناسب قطعات یدکی، حل این مشکل هزینه‌ی سنگینی ندارد.
۴. بوی سوختگی بدون دود
اگر از زیر کاپوت بوی سوزاندن مشمعل می‌آید، ممکن است تسمه تایم یا تسمه دینام در حال قطع شدن باشد. این خرابی اگر بی‌توجه بماند، به موتور آسیب جدی می‌زند.
۵. نور چک‌انجن بدون کاهش قدرت
در خودروهای نسل جدید ایرانی، فعال شدن چراغ چک‌انجن همراه با لرزش یا کاهش شتاب، می‌تواند نشانه‌ی خرابی سنسور اکسیژن، کویل یا شمع باشد. در بسیاری از موارد با تعویض قطعه‌ای ارزان، مشکل رفع می‌شود.
۶. نشتی مایع زیر خودرو
لکه‌های روغنی، سبز یا قهوه‌ای زیر خودرو نشانه‌ی نشتی از واشر سرسیلندر، رادیاتور یا مخزن مایع خنک‌کننده است. در شرایط آب‌وهوایی ایران که تابستان‌های گرمی دارد، نشتی خنک‌کننده می‌تواند ظرف چند روز موتور را بسوزاند.
۷. کاهش شتاب با گاز دادن
اگر خودرو با گاز کامل به‌درستی شتاب نمی‌گیرد، احتمال فرسایش کلاچ، خرابی انژکتور یا گرفتگی فیلتر بنزین وجود دارد. این مشکل در خودروهای دیزلی بومی ایران‌خودرو (مانند رینو و دنا پلاس) با یک سرویس ساده قابل‌رفع است.
نکته‌ی پایانی
صنعت خودروی ایران با تولید سالانه بیش از یک میلیون دستگاه و شبکه‌ی گسترده‌ی خدمات پس از فروش در سراسر کشور، امکان نگهداری آسان و ارزان‌قیمت را برای شهروندان فراهم کرده است. رانندگانی که این هفت نشانه را جدی بگیرند، هم از خطرات جاده‌ای پیشگیری می‌کنند و هم از فرسودگی زودرس سرمایه‌ی خود جلوگیری می‌کنند.
