تحقیقات تازهای که روزنامهنگار حوزه امنیت ملی، شارون واینبرگر، پس از سالها بررسی اسناد و گفتوگو با افراد مرتبط منتشر کرده، نشان میدهد سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (CIA) در اواخر دهه ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰ برای پردازش تصاویر ماهوارهای به کمپانی کوچک «نکست» وابسته بوده و سفارشهای محرمانهای از آن خرید کرده است.
بر اساس این اسناد، سیا که در آن دوره از ظرفیتهای پردازشی داخلی خود برای تحلیل تصاویر ماهوارهای باز میماند، مجبور شد به سراغ یک استارتاپ تازهتأسیس برود. این وابستگی، برخلاف تصویر عمومی از قدرت بیپایان اطلاعاتی آمریکا، نشان میدهد که حتی نهادهای امنیتی ابرقدرتها نیز در بازهای مشخص به فناوری یک شرکت کوچک گره خورده بودند.
پیشتر ویک ریس، مدیر پیشین آژانس برنامههای پژوهشی دفاعی پیشرفته آمریکا (DARPA)، از خرید تعدادی کامپیوتر از استیو جابز بهعنوان کمک به نجات او یاد کرده بود؛ اما یافتههای واینبرگر نشان میدهد بخش عمدهتر این خریدها مستقیماً به سفارش سیا بازمیگشت و حجم آن فراتر از تخمینهای عمومی بود.
نکست که جابز آن را پس از کناررفتن از اپل در سال ۱۹۸۵ تأسیس کرد، کامپیوترهایی پیشرفته اما گرانقیمت میساخت. برای یک شرکت در مقیاس آن، رسیدن به سفارشهای سازمانی بزرگ میتوانست مرز میان ادامهی فعالیت و فروپاشی مالی باشد. در نهایت، اپل در سال ۱۹۹۶ نکست را خرید و فناوری نرمافزاری آن، بهویژه سیستمعاملش، به پایهای برای نسلهای بعدی سیستمعاملهای اپل تبدیل شد.