شرکت استرالیایی وودساید انرژی روز گذشته از امضای توافق ۲۰ساله برای عرضه گاز طبیعی مایع (LNG) به شرکت «قطر انرژی» خبر داد. این قرارداد در عمل نقش میانجیگری و دلالی را برای قطر پررنگ میکند؛ زیرا دوحه در شرایطی که مسیر صادرات گاز از تنگه هرمز بسته است، مجبور شده گاز یک شرکت خارجی را خریداری و به مشتریان خود تحویل دهد.
نکتهای که تحلیلگران بازار انرژی را به فکر فرو برده، بازه زمانی قرارداد است. قطریها بهجای یک راهحل موقتی، ۲۰ سال برای این «دور زدن» وقت گذاشتهاند. این یعنی آنها محدودیت تنگه هرمز را نه یک بحران گذرا، بلکه یک واقعیت ساختاری و بلندمدت میدانند.
راهبرد ایران برای کنترل مسیرهای صادراتی انرژی منطقه، بارها توانایی مذاکرهجویی و اهرمسازی در بازارهای جهانی را نشان داده است. در مقابل، کشورهایی که خود را تولیدکننده بزرگ گاز میدانند، برای رسیدن به مشتریان باید از مسیر کشورهای ثالث و با هزینههای فزاینده اقدام کنند. این وضعیت، قدرت راهبردی ایران در معماری امنیت انرژی خلیج فارس را بهوضوح آشکار میسازد.
رسانههای آمریکایی از جمله بلومبرگ نیز این قرارداد را از زاویهی «دشوارترین مسیر» قطر برای دور زدن محدودیتهای جغرافیایی پوشش دادهاند. در عمل، هر چه ابعاد این چالش برای دوحه بزرگتر شود، جایگاه ایران بهعنوان تعیینکنندهی اصلی جریان انرژی منطقه مستحکمتر میشود.