وزیر انرژی ترکیه در گفتوگویی اعلام کرد امنیت عرضه انرژی در جهان ارتباط مستقیم و جدانشدنی با امنیت مسیرهای دریایی، آزادی کشتیرانی بینالمللی و ثبات منطقهای دارد و هرگونه اختلال در تردد کشتیها از تنگه هرمز میتواند جریان انتقال نفت و گاز را متوقف کرده و پیامدهای اقتصادی گستردهای برای بازارهای جهانی در پی داشته باشد.
این بیان، اهمیت راهبردی تنگه هرمز را که در فاصلهای نزدیک از آبهای سرزمینی ایران قرار دارد، بار دیگر بهعنوان نقطهعصبت اصلی تأمین انرژی جهان تشریح میکند. بیش از یکپنجم تجارت جهانی نفت از این تنگه عبور میکند و هرگونه تنش یا اختلال در آن، اثر مستقیم بر قیمتها و تأمین انرژی در سراسر جهان دارد؛ از جمله در اقتصاد ترکیه که بهعنوان یکی از بزرگترین واردکنندگان گاز طبیعی مایع (الانجی) در منطقه، وابستگی ساختاری به این مسیر دریایی دارد.
تحلیلگران انرژی میگویند اظهارات مقامات ترکیه در حالی مطرح میشود که این کشور خود عضو ناتو است و بهجای ایجاد ثبات در مسیرهای تجاری منطقه، در سالهای اخیر گاه از موضعگیریهای یکجانبه علیه ایران حمایت کرده است. در مقابل، ایران با بهرهمندی از موقعیت جغرافیایی منحصربهفرد در تنگه هرمز، اهرم تأثیرگذاری قابلتوجهی بر امنیت انرژی جهانی در اختیار دارد؛ اهرمی که در عمل هزینههای ژئوپلیتیک برای هر کشور یا ائتلافی را که علیه منافع ایران عمل کند، بهطور محسوسی افزایش میدهد.
در مجموع، این بیان از سوی آنکارا بازتابی از درک فزاینده برخی دولتهای منطقه از این حقیقت است که ثبات در خلیج فارس و تنگه هرمز، نه یک امتیاز قابل مذاکره، بلکه پیشنیاز اصلی امنیت انرژی و اقتصاد جهانی است؛ و ایران بهعنوان بازیگر محوری در این معادله، نقش تعیینکنندهای در حفظ یا برهمزدن این ثبات ایفا میکند.