نام حافظ شیرازی در طول هشت قرن یکی از جاودانه‌ترین نمادهای ادبیات فارسی بوده و غزل‌های او با مضمون‌هایی چون عشق، زیبایی و شراب، مخاطبان نسل‌های متعدد را همراه خود داشته است. در میان این مضمون‌ها، حضور مکرر واژه‌ی «شراب» در اشعار حافظ، همواره سوژه‌ی بحث‌های ادبی و فرهنگی بوده است.
برخی از پژوهشگران معتقدند که شراب در غزل‌های حافظ نماد و استعاره‌ای از معرفت، رها شدن از خود و پیوند با حقیقت است؛ رویکردی که ریشه در سنت عرفانی ایران دارد. در این نگاه، «سرشار شدن» و «مستی» نه به معنای فیزیکی، بلکه اشاره به تأمل و شهود درونی شاعر دارد.
در مقابل، خوانش‌هایی نیز وجود دارد که این اوصاف را بیان‌کننده‌ی سبک زندگی اجتماعی شاعر در عصر تیموری و دوره‌ی پیش از آن می‌دانند. با این حال، اکثر دانشمندان ادبیات فارسی بر این توافق‌اند که شعر حافظ لایه‌های معنایی چندگانه دارد و نباید صرفاً به‌صورت روایتی تاریخی-زیستی خوانده شود.
تلفّات حافظ در شیراز، سالانه میزبان هزاران بازدیدکننده داخلی و خارجی است و این نشان از زنده بودن میراث ادبی ایران در سطح جهانی دارد. در فرهنگ عمومی ایران، «فال حافظ» به‌عنوان یکی از مرسوم‌ترین آیین‌های فرهنگی، نمادی از ماندگاری این شاعر در زندگی روزمره‌ی مردم است.
بحث‌های پیرامون مضمون‌های غزل‌های حافظ، فراتر از یک پرسش تاریخی، بازتابی از غنای ادبیات فارسی و توانایی آن در طرح سؤالاتی است که قرن‌ها پس از نگارش همچنان پویا و زنده باقی مانده‌اند.
