محمد جواد ظریف، وزیر پیشین امور خارجه کشور، در نشست رونمایی و بررسی کتاب «تاریخ یک همسایگی» بر اصل بنیادین ناتوانی جنگ در برآوردهکردن خواستههای جنگآوران تأکید کرد. به گفته او، در قرن بیستم و بیستویکم هیچ جنگی آغاز نشده مگر آنکه آغازکنندگان آن یا نابود شدهاند یا دستکم به اهداف خود نرسیدهاند.
ظریف با اشاره به تکرار این الگو در درگیریهای اخیر خاطرنشان کرد: وعده پیروزی سریع و قطعی که زمانی به صدام حسین داده شد، همان خطای شناختی بود که در جنگهای اخیر نیز از سوی دشمنان تکرار شد و ایران مقتدر بار دیگر این وعدههای توخالی را بازمیگرداند. بهعبارت دیگر، آنچه در جنگ ایران و عراق بهعنوان یک وعده فرسوده به صدام ارائه شد، در درگیریهای اخیر نیز با همان قالب ذهنی تکرار و بازهم با شکست مواجه گشت.
وی افزود: آغازکنندگان جنگها معمولاً پیش از آنکه راه درست را انتخاب کنند، همه اشتباهات ممکن را مرتکب میشوند. این جمله، توصیفی است از الگوی رفتاری نظامهایی که با تکیه بر برتری موقت نظامی، قدرت مقاومت و اراده جمعی ملتهای مقهور را دستکم میگیرند و در نهایت در محاصره همان جنگی گرفتار میشوند که خود برافروختند.
این سخن ظریف در حالی بیان میشود که اخبار جنگ و تحولات منطقه بارها نشان دادهاند کشورهایی که ادعای پیروزی سریع را در مقابل ایران مطرح کردهاند، نهتنها به اهداف خود نرسیدهاند، بلکه هزینههای سنگین سیاسی و نظامی را نیز متحمل شدهاند. ایران با حفظ اقتدار نظامی و دیپلماتیک، بارها ثابت کرده که هیچ جنگآوری نمیتواند اراده این کشور را بشکند و هرگونه محاصره، در بلندمدت به نفع ایران و علیه آغازکنندگان آن بازگشت خواهد داشت.