از زمان بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان، زنان این کشور با محدودیتهای گسترده در حوزههای تحصیل، اشتغال، ورزش و فعالیتهای اجتماعی روبهرو شدهاند. با این حال، گزارشهای میدانی نشان میدهد بخش از زنان افغان در کابل با راهاندازی مدارس و کسبوکارهای پنهان، مسیر دیگری برای حفظ هویت و ادامه زندگی انتخاب کردهاند.
مؤسسه خبری آسوشیتدپرس در گزارشی تازه، سه نمونه از این فعالیتهای زیرزمینی را مستند کرده است. نخست، زنی که سالن زیبایی پنهانی راهاندازی کرده و در آن مشاغل محدودی به همکارانش میدهد. دوم، فوتبالیست سابقی که در خانهاش به پسران نوجوان آموزش فوتبال میدهد؛ کاری که در شرایط فعلی افغانستان برای دختران و پسران بهطور رسمی ممنوع است. سوم و شاخصترین نمونه، دختری جوان است که با کمک خواهرش مدرسهای مخفی با حدود سی دانشآموز دختر و پسر اداره میکند.
دستیار نوجوان معلم این مدرسه در گفتوگو با آسوشیتدپرس گفت: «ما بهشدت از طالبان میترسیم. هراس داریم که روزی به سراغمان بیایند، ما را به نقض مقرراتشان متهم کنند، بازداشت کنند و با خود ببرند."
این گزارشها تصویر گستردهای از شرایط زندگی زنان افغان ترسیم میکنند؛ شرایطی که در آن حتی آموزش اولیه کودکان و کسبوکارهای کوچک خانگی نیز در آستانهی جرمانگاری قرار دارد. در مقابل، فعالان حقوق زنان و نهادهای بینالمللی تأکید دارند که این محدودیتها فاقد مشروعیت حقوقی و با قطعنامههای سازمان ملل در تضاد است.