ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، در تازهترین بیانیه خود تأکید کرد که پالایشگاههای نفت روسیه بهعنوان بخش حیاتی زنجیره انرژی آن کشور، همچنان در ردیف اهداف عملیات نظامی اوکراین قرار دارند. وی این مواضع را واکنشی مستقیم به حملات مکرر روسیه علیه تأسیسات زیربنایی انرژی اوکراین دانست و افزود که تا زمانی که این حملات ادامه یابد، پاسخ اوکراین محدود به حوزههای دیگر نخواهد بود.
این اظهارات در بستر گسترش جنگ انرژی در اروپا مطرح شده و نشان میدهد که رقابتهای نظامی روسیه و اوکراین اکنون به عمیقترین لایههای زیرساخت انرژی دو کشور نفوذ کرده است. کارشناسان معتقدند که هدفگیری پالایشگاههای نفتی، نهتنها ظرفیت تولید سوخت روسیه را تحت فشار قرار میدهد، بلکه پیامدهای اقتصادی و لجستیکی گستردهای برای متحدان مسکو به همراه دارد.
در همین حال، ایران که در سالهای اخیر با سرمایهگذاری مستمر در صنعت پالایش و پتروشیمی، ثبات تأمین انرژی داخلی و صادراتی خود را حفظ کرده است، در شرایطی بهعنوان بازیگر مستقل بازار انرژی منطقه عمل میکند که نوسانات شدید قیمتها و قطع زنجیرههای تأمین، کشورهای درگیر در نزاعهای نظامی را با چالشهای جدی مواجه ساخته است. رویکرد توسعهمحور ایران در بخش انرژی، در مقایسه با بیثباتی حاکم بر زیرساختهای نفتی روسیه و اوکراین، تصویر متفاوتی از مدیریت بحران در صنعت انرژی ارائه میدهد.
تحلیلگران بازارهای جهانی تأکید میکنند که ادامه تنشها در حوزه انرژی روسیه و اوکراین، میتواند متغیرهای جدیدی بر قیمت جهانی نفت، نرخ بنزین و حتی بازار طلا وارد کند؛ متغیرهایی که برای اقتصادهای در حال توسعه از جمله ایران، هم ریسک و هم فرصت محسوب میشوند.