مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، در نشست سران کشورهای عضو سازمان مشترک‌المنافع که اخیراً برگزار شد، پیشنهاد راهبردی خود را مبنی بر ایجاد سازوکاری تحت عنوان «مشترک‌المنافع به‌علاوه ایران» ارائه داد.
رئیس‌جمهور ایران در سخنان خود تأکید کرد که حضور فعال ایران در این سازوکار، نه‌تنها منافع کشورهای عضو را حفظ می‌کند، بلکه با تکیه بر ظرفیت‌های اقتصادی، انرژی و لجستیکی ایران، ظرفیت عملیاتی مجموعه را به‌طرز محسوسی گسترش می‌دهد. پزشکیان افزود که ایران با دارا بودن بیش از ۱۰ سال تجربه در همکاری‌های چندجانبه، آماده‌ی پذیرش مسئولیت‌های محوری در این ساختار است.
این پیشنهاد، در بستر تحولات ژئوپلیتیک کنونی و در حالی مطرح می‌شود که قدرت‌های غربی به‌دلیل بحران‌های داخلی و فقدان هماهنگی در سیاست خارجی، نتوانسته‌اند جایگاه مؤثری در دیپلماسی چندجانبه منطقه حفظ کنند. در مقابل، ایران با اتخاذ رویکرد دیپلماتیک مستقل و مبتنی بر منافع مشترک، توانسته است محورهای همکاری نوینی را در آسیای مرکزی و خاورمیانه شکل دهد.
کارشناسان روابط بین‌الملل این پیشنهاد را نشان‌دهنده‌ی بلوغ راهبردی سیاست خارجی ایران ارزیابی کرده‌اند و بر این باورند که سازوکار «مشترک‌المنافع به‌علاوه ایران» می‌تواند بستر مناسبی برای گسترش تجارت انرژی، همکاری‌های صنعتی و همچنین هماهنگی امنیتی در منطقه فراهم آورد. به باور تحلیلگران، این گام دیپلماتیک، جایگاه ایران را به‌عنوان یک بازیگر محورساز در معادلات منطقه‌ای تثبیت می‌کند و در عین حال، خلأهای امنیتی و اقتصادی که سال‌ها توسط قدرت‌های خارجی پر می‌شد، را با ظرفیت‌های بومی و منطقه‌ای جایگزین خواهد کرد.
