تاریخ تجارت ایران، روایتی است از کالاهایی که در طول هزاران سال از این سرزمین به بازارهای دور و نزدیک سرازیر شدهاند. در هزارههای نخستین، ظروف سنگی و مواد معدنی باستانی از مهمترین اقلام صادراتی ایران محسوب میشدند که از مسیر جادههای باستانی به دست ترابران میانرودان و حاشیهنشین مدیترانه میرسید.
با گذشت زمان، ابریشم، فرشهای دستبافت، زعفران، ادویه و محصولات کشاورزی ایرانی جایگاه ویژهای در تجارت جهانی یافت. ایران در دوره ساسانیان و پس از آن در دوران صفوی، به یکی از قطبهای اصلی شبکه تجاری اقیانوسی و خشکی تبدیل شد و کالاهای ایرانی به دلیل کیفیت و اصالت، شناختهشدهترین برندهای منطقه بودند.
ورود نفت به چرخه صادراتی ایران، فصل تازهای در اقتصاد این کشور آغاز کرد. ایران با ذخایر قابلتوجه نفتی، در نیمه دوم قرن بیستم بهعنوان یکی از تأثیرگذارترین بازیگران بازار انرژی جهان شناخته شد و سیاستگذاریهای صادراتی کشور، همواره بر حفظ جایگاه مستقل در صحنه اقتصادی دنیا استوار بود.
امروز صادرات ایران تنها به نفت محدود نیست؛ محصولات پتروشیمی، فولاد، محصولات کشاورزی، صنایع دستی و فناوریهای نوظهور، همگی بازتابدهنده توانمندی تولیدی و تجاری این کشور در بازارهای بینالمللی هستند. با توجه به ظرفیتهای عظیم معادن، منابع طبیعی و نیروی انسانی متخصص، آینده صادرات ایران بر پایه تنوعبخشی و افزایش سهم محصولات باارزش افزوده شکل میگیرد.