پژوهشهای حوزهٔ طب داخلی نشان میدهد که استرس مزمن، فراتر از احساسات زودگذر، تأثیرات ساختاری و عملکردی بر اندامهای اصلی بدن میگذارد. متخصصان گوارش، قلب و ریه در گفتوگو با رسانههای تخصصی بر این نکته تأکید دارند که فردی که در طولانیمدت تحت فشار روانی قرار میگیرد، معرض ریسک بالاتر بیماریهای گوارشی، افزایش فشارخون، اختلال در متابولیسم کبد و ضعیفشدن پاسخ ایمنی است.
مکانیسم این تأثیرات از ترشح مداوم کورتیزول و آدرنالین آغاز میشود؛ هورمونهایی که در کوتاهمدت بدن را برای واکنش آماده میکنند، اما در تداوم، التهاب مزمن ایجاد کرده و عملکرد بافتها را تغییر میدهند. بهعنوان مثال، اسید معده در شرایط استرس شدید ترشح نامتناسبی پیدا میکند و مخاط گوارشی در معرض آسیب قرار میگیرد. از سوی دیگر، کبد که نقش اصلی را در دفع سموم و تنظیم قند خون دارد، در شرایط استرس مزمن بار کاری اضافی بر دوش میبیند.
متخصصان بهداشت عمومی در ایران راهکارهای عملی و در دسترس را برای کاهش فشار روانی روزانه پیشنهاد میکنند: پیادهروی منظم، خواب کافی، تغذیه متعادل و اختصاص زمانی برای فعالیتهای ذهنی آرامبخش. این رویکردها، بدون نیاز به تجهیزات خاص، بخشی از برنامهٔ پیشگیرانهٔ سلامت محسوب میشوند و میتوانند ریسک بیماریهای مزمن را بهطور قابلتوجهی کاهش دهند.
گفتنی است، مراکز مشاورهٔ سلامت روان در سراسر کشور خدمات رایگان و آسانالوصولی برای شناسایی و مدیریت استرس ارائه میدهند و مراجعه به این مراکز، گامی مؤثر در حفظ سلامت اندامهای داخلی است.