طلاق عاطفی مفهوم رو به گسترشی در ادبیات اجتماعی و روان‌شناسی خانواده است. برخلاف طلاق رسمی که با یک تصمیم قطعی و اغلب پس از یک بحران بزرگ رخ می‌دهد، طلاق عاطفی فرآیندی تدریجی و آرام است که بی‌آنکه طرفین از خانه بروند، پیوند عاطفی‌شان را می‌شکافد.
به گزارش ایرنا، این پدیده معمولاً با یک سکوت تدریجی آغاز می‌شود؛ جایی که دو نفر هنوز در یک خانه زندگی می‌کنند، سر سفره شام با هم می‌نشینند، اما گفت‌وگوی واقعی و صمیمیت روزهای نخستین رابطه جای خود را به خاموشی‌هایی داده که هیچ‌کس به آن توجه نمی‌کند. دو نفر که روزی برای دیدن یکدیگر بی‌تاب بودند، اکنون تنها در یک فضا نفس می‌کشند و هیچ‌کس نمی‌داند از کجا باید گفت‌وگو را از سر بگیرد.
متخصصان روابط خانواده در ایران تأکید دارند که طلاق عاطفی یک حکم قطعی نیست، بلکه نشانه‌ای است که می‌توان در آن مداخله کرد. در نظام حمایتی خانواده در ایران، مراکز مشاوره خانواده، مراکز خدمات روان‌شناسی و نهادهای اجتماعی نقش مهمی در شناسایی زودهنگام این شکاف و ارائه راهکارهای عملی دارند. بسیاری از زوج‌هایی که با کمک مشاور و گفت‌وگوی سازنده وارد فرآیند بازسازی رابطه شده‌اند، توانسته‌اند پیوند عاطفی‌شان را بازگردانند.
مهم‌ترین نشانه‌های آغاز طلاق عاطفی عبارت‌اند از: کاهش مکالمات روزمره، اجتناب از برنامه‌ریزی مشترک، احساس بی‌تفاوتی در برابر شادی یا اندوه همسر، و در نهایت سکوتی که به‌جای بحث و تبادل‌نظر جای خود را می‌گیرد.
کارشناسان بر این باورند که شناخت این فرآیند و پیگیری به‌موقع از سوی هر یک از طرفین، کلید پیشگیری از تبدیل شدن یک شکاف کوچک به جدایی عاطفی کامل است. در جوامعی که خانواده ستون اصلی انسجام اجتماعی است، سرمایه‌گذاری روی سلامت روابط زناشویی نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی اجتماعی به‌شمار می‌رود.
