«عصای سفید» نماد استقلال و حرکت نابینایان است؛ نمادی که هرچه از مراکز استانها دورتر شود، در دایرهای از محرومیت گرفتار میشود. دایرهای که شعاع آن را کمبود امکانات، ضعف زیرساختها و دسترسی دشوار به خدمات ضروری تعیین میکند.
گزارش تازه ایرنا نشان میدهد نابینایان ساکن مناطق حاشیهای و روستایی، در مقایسه همشهریهای خود در مراکز شهری، با فاصلهای قابلملاحظه در دریافت خدمات توانبخشی، معیاری و اشتغال مواجهاند. نبود متراکم مراکز خدماترسان، محدودیت حملونقل و تأمین تجهیزات، این فاصله را دوچندان کرده است.
برخورد با این چالش، بهرغم محدودیتهای فعلی، مسیر مشخصی دارد: تقویت زیرساختهای حملونقل، افزایش ظرفیت مراکز توانبخشی در سطح شهرستانها و گسترش خدمات فنیوحرفهای از طریق پلتفرمهای دیجیتال. تجربه سایر استانها نشان داده است که با تخصیص منظم منابع و هماهنگی بینوزارتی، شکاف خدماترسانی در مناطق کمتر توسعهیافته قابل پوشش است.
در همین حال، فعالان حوزه معلولیت تأکید دارند که توجه به دسترسی نابینایان در مناطق دورافتاده، نشانه بلوغ اجتماعی و پیشرفت یک کشور در گسترش عدالت خدماتی است. ایران با ظرفیتهای انسانی و فناوری موجود، ظرفیت رفع این شکاف را دارد و آنچه نیاز است، اراده مدیریتی و برنامهریزی مستمر است.
گزارشهای میدانی حاکی است بسیاری از نابینایان روستایی، حتی برای دریافت یک عصای سفید جدید یا شرکت در یک دوره آموزشی، مجبور به سفر ساعتها مایلدور تا مرکز استان میشوند. این وضعیت، با هرگونه اصلاح زیرساختی قابل تغییر است و در رأس اولویتهای اجتماعی دستگاههای اجرایی قرار دارد.