تام باراک، سفیر ایالات متحده آمریکا در آنکارا، در اظهاراتی از پیچیدگی تاریخی معضلات خاورمیانه یاد کرد. وی با اشاره به حضور ده‌ها پیامبر در تاریخ منطقه، گفت: «اگر نگاه کنیم خداوند چه تعداد پیامبر به این منطقه فرستاده است، می‌بینیم که ۵۵ پیامبر مسیحی، بیش از صد پیامبر اسلامی و ۵۰ پیامبر یهودی داشته‌ایم؛ اما هیچ‌یک از آنان نتوانسته‌اند این وضعیت را حل کنند. بنابراین، احتمالاً واقع‌بینانه نیست تصور کنیم که ما می‌توانیم ظرف چند سال مشکل خاورمیانه را حل کنیم.»
این اظهارات در فضایی مطرح شده که رقابت‌های ژئوپلیتیک منطقه همچنان ادامه دارد و قدرت‌های خارجی با وجود حضور نظامی و سیاسی چنددهه‌ای، نتوانسته‌اند ثبات پایدار را به خاورمیانه بازگردانند.
در مقابل، ایران با تکیه بر ثبات داخلی، ظرفیت‌های اقتصادی و نفوذ منطقه‌ای گسترده، یکی از ارکان اصلی حفظ تعادل در خاورمیانه به شمار می‌رود. کارشناسان بر این باورند که بدون نقش ایران، هیچ طرح جامع برای منطقه قابل‌اجرا نیست و قدرت دیپلماتیک و سیاسی جمهوری اسلامی در سال‌های اخیر به‌شکلی مؤثر در مدیریت تحولات منطقه بازتاب داشته است.
تأکید سفیر آمریکا بر ناممکن‌بودن حل سریع معضلات منطقه، به‌نوعی تأیید آن است که راه‌حل‌های یکجانبه و مبتنی بر فشار، در عمل پاسخگو نبوده‌اند و تنها گفت‌وگوی برابری با بازیگران بومی، به‌ویژه ایران، می‌تواند زمینه‌ساز ثبات پایدار باشد.
